ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : Parliament Security Breach : ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੇ ਮੰਦਰ ਸੰਸਦ ਭਵਨ ਵਿੱਚ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਆ ‘ਚ ਕੁਤਾਹੀ ਦਾ ਇਕ ਵੱਡਾ ਮਾਮਲਾ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ। ਸਰਦ ਰੁੱਤ ਸੈਸ਼ਨ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਦੌਰਾਨ ਦਰਸ਼ਕ ਗੈਲਰੀ ਵਿੱਚ ਬੈਠੇ ਦੋ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੇ ਅਚਾਨਕ ਹੇਠਾਂ ਚੈਂਬਰ ‘ਚ ਛਾਲ ਮਾਰ ਦਿੱਤੀ। ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਭਾਜੜ ਮੱਚ ਗਈ ਅਤੇ ਸਾਂਸਦ ਇੱਧਰ-ਉੱਧਰ ਦੌੜਨ ਲੱਗੇ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਕਲਰ ਸਮੋਕ ਨਾਲ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਧੂੰਆਂ ਧੂੰਆਂ ਹੋ ਗਿਆ। ਅਜਿਹੀ ਘਟਨਾ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਨਹੀਂ ਵਾਪਰੀ। 29 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਸੰਸਦ ਭਵਨ ਅੰਦਰ ਦੋ ਵਾਰ ਅਜਿਹੀ ਘਟਨਾ ਵਾਪਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਅਜਿਹਾ 1994 ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕ ਗੈਲਰੀ ਤੋਂ ਚੈਂਬਰ ਵਿੱਚ ਛਾਲ ਮਾਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।
5 ਮਈ 1994: ਇਸ ਦਿਨ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨੇ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਛਾਲ ਮਾਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਇਸ ਮਾਮਲੇ ‘ਚ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੇ ਤਤਕਾਲੀ ਡਿਪਟੀ ਸਪੀਕਰ ਐੱਸ ਮੱਲਿਕਾਰਜੁਨਈਆ ਨੇ ਸਦਨ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਸੀ ਕਿ ‘ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀ ਬਾਲਾਜੀ ਲਾਲ ਦਾ ਬੇਟਾ ਪ੍ਰੇਮ ਪਾਲ ਸਿੰਘ ਸਮਰਾਟ ਕਹਾਉਂਦਾ ਇਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨਾਅਰੇ ਲਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ ਦਰਸ਼ਕ ਗੈਲਰੀ ‘ਚੋਂ ਸਿੱਧਾ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੇ ਚੈਂਬਰ ‘ਚ ਛਾਲ ਮਾਰ ਗਿਆ। ਇਹ ਘਟਨਾ ਰਾਤ ਕਰੀਬ 11.20 ਵਜੇ ਵਾਪਰੀ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਦਾ ਸਰੋਤ 2001 ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਸਭਾ ਸਕੱਤਰੇਤ ਦੁਆਰਾ ਸੰਕਲਿਤ ਸੰਸਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਧਿਕਾਰ: ਕੇਸਾਂ ਦਾ ਡਾਇਜੈਸਟ (1950-2000), ਭਾਗ II ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਹੈ। ਰਿਕਾਰਡ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਕੀਤੀ।
ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸਜ਼ਾ ਨਹੀਂ ਹੋਈ
ਤਤਕਾਲੀ ਡਿਪਟੀ ਸਪੀਕਰ ਮੱਲਿਕਾਰਜੁਨੱਈਆ ਨੇ ਵੀ ਸਦਨ ਨੂੰ ਸੂਚਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਪਾਲ ਸਿੰਘ ਸਮਰਾਟ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮਾਂ ਲਈ ਅਫਸੋਸ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸੰਸਦੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਮੁਕੁਲ ਵਾਸਨਿਕ ਨੇ ਇੱਕ ਮਤਾ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ, “ਸਦਨ ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਮ ਪਾਲ ਸਿੰਘ ਸਮਰਾਟ ਕਹਾਉਣ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੇ ਗੰਭੀਰ ਅਪਰਾਧ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਦਨ ਦੀ ਬੇਇੱਜ਼ਤੀ ਦਾ ਦੋਸ਼ੀ ਹੈ।” ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਦਨ ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤ ਚਿਤਾਵਨੀ ਦੇ ਕੇ ਸਰਬਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਰਿਹਾਅ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
24 ਅਗਸਤ 1994: ਦੂਜੀ ਘਟਨਾ ਉਸੇ ਸਾਲ ਅਗਸਤ ਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ 24 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ 11.06 ਵਜੇ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਪਾਠਕ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਮੋਹਨ ਪਾਠਕ ਨੇ ਦਰਸ਼ਕ ਗੈਲਰੀ ਤੋਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੈਂਬਰ ਵਿੱਚ ਛਾਲ ਮਾਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਅਰੇਬਾਜ਼ੀ ਵੀ ਕੀਤੀ। ਇਹ ਘਟਨਾ ਲੋਕ ਸਭਾ ਸਕੱਤਰੇਤ ਵੱਲੋਂ ਤਿਆਰ ਕੇਸ ਡਾਇਜੈਸਟ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦਰਜ ਹੈ। ਉਸ ਰਿਕਾਰਡ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵਿਅਕਤੀ ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਾਗ ਦੱਤ ਨੇ ਵਿਜ਼ਟਰ ਗੈਲਰੀ ਵਿੱਚੋਂ ਨਾਅਰੇਬਾਜ਼ੀ ਕੀਤੀ। ਦੋਵਾਂ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿਚ ਲੈ ਲਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਕੀਤੀ। ਤਤਕਾਲੀ ਡਿਪਟੀ ਸਪੀਕਰ ਮੱਲਿਕਾਰਜੁਨੱਈਆ ਨੇ ਸਦਨ ਨੂੰ ਸੂਚਿਤ ਕੀਤਾ ਕਿ ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਬਿਆਨ ਤਾਂ ਦਿੱਤੇ ਸਨ ਪਰ ਆਪਣੇ ਕੰਮਾਂ ‘ਤੇ ਪਛਤਾਵਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਮਾਫੀ ਨਾ ਮੰਗਣ ‘ਤੇ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਮਾਮੂਲੀ ਸਜ਼ਾ
ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਾਰ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਮਾਮੂਲੀ ਸਜ਼ਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਕਿਉਂਕਿ ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਮਾਫੀ ਨਹੀਂ ਮੰਗੀ ਸੀ। ਇਸ ਵਾਰ ਵੀ ਵਾਸਨਿਕ ਨੇ ਘਟਨਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਮਤਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਦਨ ਨੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ। ਮਤੇ ‘ਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਗੰਭੀਰ ਅਪਰਾਧ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਦਨ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਦੇ ਦੋਸ਼ੀ ਹਨ। ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮ 6 ਵਜੇ ਤੱਕ ਸਖ਼ਤ ਕੈਦ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 26 ਅਗਸਤ 1994 ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਿਹਾੜ ਜੇਲ੍ਹ ਦਿੱਲੀ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
