ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇਤਨਯਾਹੂ ਦੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ਦਾ ਆਲਮੀ ਵਿਰੋਧ; ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਯੂਰਪ ਤੱਕ ਉੱਠੇ ਸਵਾਲ, ਗਾਜ਼ਾ ਜੰਗ ਨੇ ਖਰਾਬ ਕੀਤਾ ਅਕਸ
ਯੇਰੂਸ਼ਲਮ: ਗਾਜ਼ਾ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਜਾਯੋਨਿਜ਼ਮ (Zionism – ਯਹੂਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦ) ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਤਿੱਖੀ ਆਲੋਚਨਾ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬੈਂਜਾਮਿਨ ਨੇਤਨਯਾਹੂ ਦੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ਕਾਰਨ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ, ਸਗੋਂ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵੀ ਸਿਆਸੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਮਤਭੇਦ ਡੂੰਘੇ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਹਮਾਇਤੀ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹੁਣ ਬਿਨਾਂ ਸ਼ਰਤ ਮਦਦ ਦੇਣ ਦੀ ਨੀਤੀ 'ਤੇ ਸਵਾਲ ਉੱਠਣ ਲੱਗੇ ਹਨ। ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਵੀ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨੂੰ ਸਮਰਥਨ ਦੇਣ ਦੇ ਮੁੱਦੇ ਨੂੰ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਦੱਸਿਆ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਕਈ ਅਮਰੀਕੀ ਸੰਗਠਨਾਂ ਨੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ ਸਹਿਯੋਗ ਵਧਾਉਣ 'ਤੇ ਡੂੰਘੀ ਚਿੰਤਾ ਪ੍ਰਗਟਾਈ ਹੈ।
ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਇਹ ਨਾਰਾਜ਼ਗੀ ਖੇਡਾਂ ਦੇ ਮੈਦਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਾਫ਼ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਆਇਰਲੈਂਡ ਅਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵਿਚਾਲੇ ਯੂਈਐਫਏ ਨੇਸ਼ਨਜ਼ ਲੀਗ (UEFA Nations League) ਦੇ ਮੈਚਾਂ ਦੌਰਾਨ ਆਇਰਲੈਂਡ ਦੇ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਨੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਗੀਤ ਸਮੇਂ ਕਾਲੀਆਂ ਪੱਟੀਆਂ ਬੰਨ੍ਹੀਆਂ ਅਤੇ ਹੱਥ ਮਿਲਾਉਣ ਦੀ ਰਵਾਇਤ ਤੋਂ ਵੀ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਨੇਤਨਯਾਹੂ ਦੇ ਬਦਲ ਵਜੋਂ ਗਾਦੀ ਆਈਜ਼ਨਕੋਟ ਦਾ ਨਾਮ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉੱਭਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਨੇਤਨਯਾਹੂ ਦਾ ਗੱਠਜੋੜ ਬਹੁਮਤ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਯਹੂਦੀ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ (ਮਿਜ਼ਰਾਹੀ ਅਤੇ ਅਸ਼ਕੇਨਾਜ਼ੀ) ਵਿਚਾਲੇ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪਾੜਾ ਵੀ ਬਹਿਸ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਅਰਬ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵੀ ਅਹਿਮ ਹੋ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ਸਰਕਾਰ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਸਮੀਕਰਨਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਘਟਨਾਕ੍ਰਮ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਨੇਤਨਯਾਹੂ ਦੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ਨੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੀ ਆਲਮੀ ਦਿੱਖ ਨੂੰ ਕਾਫੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
